
Wprowadzenie
Jedziesz swoją trasą, nagle czujesz silne uderzenie – wjechałeś w dziurę w drodze. Auto zaczyna dziwnie się prowadzić, a po zatrzymaniu okazuje się, że uszkodzone jest zawieszenie, felgi, opony, a może nawet układ kierowniczy. Szkoda na kilkanaście tysięcy złotych. Pytanie brzmi: kto za to zapłaci?
Odpowiedź jest jasna: zarządca drogi, który nie zadbał o jej właściwy stan. W praktyce oznacza to gminę, powiat, województwo lub Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad – w zależności od kategorii drogi. A konkretnie? Ubezpieczyciel odpowiedzialności cywilnej tego zarządcy.
Dziś opowiem Ci, jak skutecznie dochodzić odszkodowania za szkodę wyrządzoną przez wyrwę, dziurę czy inny defekt nawierzchni. Pokażę to na przykładzie prawdziwej sprawy z Sądu Rejonowego we Wrześni (sygn. akt I C 355/23), gdzie poszkodowany wywalczył pełne odszkodowanie pomimo oporu ubezpieczyciela.
Niniejszy artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.
Spis treści
- Kto odpowiada za stan dróg w Polsce?
- Kiedy zarządca drogi ponosi odpowiedzialność za szkodę?
- Sprawa z ul. Łozowej w Poznaniu – studium przypadku
- Jak udowodnić winę zarządcy drogi?
- Ubezpieczyciel OC zarządcy – jak zgłosić szkodę?
- Praktyczne wskazówki – krok po kroku
- FAQ – najczęstsze pytania o odszkodowania za dziury w drodze
Kto odpowiada za stan dróg w Polsce?
W Polsce drogi publiczne dzielą się na cztery kategorie, a każda ma swojego zarządcę:
Drogi krajoweGeneralny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA)Autostrada A2, droga krajowa nr 5
Drogi wojewódzkieZarząd WojewództwaDroga wojewódzka nr 196
Drogi powiatoweZarząd PowiatuDrogi łączące miejscowości w powiecie
Drogi gminneWójt/Burmistrz/Prezydent MiastaUlice w mieście, drogi lokalne
Podstawa prawna: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (art. 1, 2, 19 ust. 2).
Obowiązki zarządcy drogi
Zgodnie z art. 20 ustawy o drogach publicznych, do obowiązków zarządcy należy m.in.:
- Utrzymanie nawierzchni drogi w należytym stanie – naprawa dziur, wyrw, ubytków
- Oznakowanie zagrożeń – pionowe i poziome zabezpieczenie niebezpiecznych miejsc
- Niezwłoczne usuwanie uszkodzeń – które mogą doprowadzić do wypadków
⚠️ Z praktyki kancelarii: Zarządcy dróg często próbują zrzucić odpowiedzialność, twierdząc, że „nie wiedzieli o uszkodzeniu” lub „nie mieli czasu na naprawę”. To nie zwalnia ich z odpowiedzialności – obowiązek dbania o drogi jest ciągły.
Kiedy zarządca drogi ponosi odpowiedzialność za szkodę?
Podstawą odpowiedzialności zarządcy drogi jest art. 415 Kodeksu cywilnego:
Art. 415 KC: Kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia.
Przesłanki odpowiedzialności (co musisz udowodnić):
- Zdarzenie szkodzące – wjazd w wyrwę, dziurę, ubytek nawierzchni
- Szkoda – uszkodzenie pojazdu (zawieszenie, opony, felgi, układ kierowniczy)
- Związek przyczynowy – szkoda powstała bezpośrednio z powodu defektu drogi
- Wina zarządcy – zaniedbanie obowiązków (brak naprawy, brak oznakowania)
Co oznacza „wina zarządcy”?
Zarządca ponosi winę, jeśli:
- Wiedział o uszkodzeniu i nie naprawił go ani nie zabezpieczył
- Powinien wiedzieć – uszkodzenie istniało od dłuższego czasu lub było zgłaszane
- Nie wywiązał się z obowiązków kontroli stanu dróg
Kluczowe: Nie musisz udowadniać, że zarządca wiedział o dziurze. Wystarczy, że powinien wiedzieć – bo to jego obowiązek regularnie kontrolować drogi.
Sprawa z ul. Łozowej w Poznaniu – studium przypadku
Okoliczności zdarzenia
11 grudnia 2022 roku, Pan Jacek jechał ulicą Łozową w Poznaniu swoim Nissanem . Nagle wjechał w znaczną wyrwę w nawierzchni. Skutek? Uszkodzenia:
- Zawieszenia przedniego i tylnego
- Felg i opon
- Układu kierowniczego
Wartość szkody: około 16.000 zł.
Zarządcą ul. Łozowej jest Zarząd Dróg Miejskich w Poznaniu (działający w imieniu Miasta Poznań), który posiadał polisę OC w Towarzystwie Ubezpieczeń i Reasekuracji „WARTA” S.A.
Co ustalił Sąd Rejonowy we Wrześni?
Sąd nie miał wątpliwości – Miasto Poznań jako zarządca drogi zaniedbało swoje obowiązki:
„Wyrwa ta pomimo znacznych rozmiarów, nie została w żaden sposób oznaczona, czy też zabezpieczona. Co więcej Miasto Poznań oraz działający w jego imieniu ZDM Poznań jako zarządca drogi zobowiązany jest do niezwłocznego usuwania wszelkich uszkodzeń nawierzchni, które mogą doprowadzić do uszkodzenia pojazdów poruszających się drogami znajdującymi się w jego zarządzie.”
„Co za tym idzie, uznać należy, że szkoda w majątku poszkodowanego wynikała ze zdarzenia spowodowanego niezachowaniem należytej staranności przez ubezpieczonego – zarządcę drogi, który zaniechał realizowania ciążących na nim z mocy prawa obowiązków.„
Minimalna staranność = chociaż oznakowanie
Sąd podkreślił, że nawet jeśli zarządca nie mógł natychmiast naprawić wyrwy, powinien ją przynajmniej oznakować:
„Wszakże za minimalną staranność ze strony zarządcy drogi uznać należało przynajmniej zabezpieczenie wyrwy w nawierzchni poprzez jej oznaczenie pionowe. Tym czasem zarządca drogi w żaden sposób nie zabezpieczył wyrwy w nawierzchni, co doprowadziło do powstania szkody w pojeździe marki Nissan.”
To nie był odosobniony przypadek
Sąd zwrócił uwagę na istotny fakt:
„Z dokumentów przedstawionych w sprawie wynika, że szkoda powstała w pojeździe marki Nissan Juke , nie jest pierwszym tego typu zgłoszeniem, na co wskazuje zarządca drogi w sporządzonym protokole.”
Innymi słowy – ZDM Poznań wiedział o problemie, bo otrzymywał wcześniejsze zgłoszenia szkód z tej samej ulicy.
Jak udowodnić winę zarządcy drogi?
1. Dokumentacja fotograficzna (KLUCZOWA!)
Zrób zdjęcia natychmiast po szkodzie:
- Wyrwy/dziury – z różnych kątów, z obiektami referencyjnymi (np. długopis, stopa) dla skali
- Braku oznakowania – pokaż, że nie było pachołków, taśm, znaków ostrzegawczych
- Uszkodzeń pojazdu – koła, zawieszenie, podwozie
- Lokalizacji – szeroki kadr pokazujący miejsce zdarzenia, numer drogi/ulicy
Wskazówka: Najlepiej zrobić też krótkie wideo 360° – pokaże kontekst i brak zabezpieczenia.
2. Zgłoszenie do zarządcy drogi
Niezwłocznie (najlepiej tego samego dnia) zgłoś szkodę zarządcy:
- Gmina/Miasto – Urząd Miasta, Wydział Dróg lub ZDM
- Powiat – Starostwo Powiatowe, Zarząd Dróg Powiatowych
- Województwo – Zarząd Dróg Wojewódzkich
- GDDKiA – Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad
Forma zgłoszenia:
- Najlepiej pisemnie (e-mail z potwierdzeniem odbioru lub list polecony)
- Dołącz zdjęcia, opis zdarzenia, dane pojazdu
- Poproś o protokół oględzin miejsca szkody
Wzór zgłoszenia:
„W dniu [data] o godzinie [godzina] na drodze [nazwa/numer] w miejscowości [nazwa] mój pojazd [marka, model, nr rej.] uległ uszkodzeniu w wyniku wjazdu w wyrwę w nawierzchni. Uszkodzenia obejmują: [lista]. Wzywam do wypłaty odszkodowania. W załączeniu dokumentacja fotograficzna.”
3. Uzyskaj dane z ZDM/Zarządu Dróg
Poproś o:
- Protokoły kontroli stanu drogi
- Zgłoszenia innych szkód z tego samego miejsca (jak w sprawie z ul. Łozowej)
- Dokumentację przeglądów nawierzchni
- Zlecenia naprawcze (jeśli były)
Cel: Udowodnić, że zarządca wiedział lub powinien wiedzieć o uszkodzeniu.
4. Zeznania świadków
Jeśli ktoś był z Tobą w aucie lub widział zdarzenie – zapisz jego dane. Świadkowie mogą potwierdzić:
- Warunki drogowe (było widno/ciemno, sucho/mokro)
- Rozmiar wyrwy
- Brak oznakowania
- Okoliczności zdarzenia
5. Opinia rzeczoznawcy samochodowego
Zlecić warto, jeśli:
- Szkoda przekracza 5.000 zł
- Ubezpieczyciel zaniża odszkodowanie
- Planujesz sprawę sądową
Opinia powinna potwierdzić:
- Zakres uszkodzeń
- Związek przyczynowy (uszkodzenia są typowe dla wjazdu w wyrwę)
- Koszty naprawy
Ubezpieczyciel OC zarządcy – jak zgłosić szkodę?
Krok 1: Ustal, kto ubezpiecza zarządcę
Zarządcy dróg mają obowiązkowe ubezpieczenie OC. Musisz dowiedzieć się, w jakim towarzystwie.
Jak to zrobić?
- Zapytaj zarządcę – w zgłoszeniu szkody dopisz: „Proszę o podanie danych ubezpieczyciela OC”
W sprawie z ul. Łozowej ubezpieczycielem ZDM Poznań była WARTA S.A.
Krok 2: Zgłoś szkodę ubezpieczycielowi
Wyślij zgłoszenie do zakładu ubezpieczeń zawierające:
- Dane poszkodowanego (imię, nazwisko, adres, telefon, PESEL)
- Dane pojazdu (marka, model, nr rej., VIN)
- Opis zdarzenia (data, godzina, miejsce, przebieg)
- Dokumentację fotograficzną
- Zgłoszenie do zarządcy drogi
- Wycenę/fakturę za naprawę (jeśli masz)
Wzór:
„Dnia [data] na drodze [nazwa] będącej w zarządzie [nazwa zarządcy], którego OC ubezpieczacie, doszło do uszkodzenia mojego pojazdu w wyniku wjazdu w wyrwę. Na podstawie art. 822 § 4 KC domagam się wypłaty odszkodowania w wysokości [kwota] zł.”
Krok 3: Nie zgadzaj się na zaniżone odszkodowanie
W sprawie z Wrześni WARTA wypłaciła początkowo 1.688 zł, potem podwyższyła do 8.088 zł, podczas gdy rzeczywiste koszty wynosiły 16.137 zł.
Jeśli ubezpieczyciel zaniża odszkodowanie:
- Złóż reklamację – w ciągu 30 dni
- Zlecić prywatną opinię rzeczoznawcy
- Wnieś pozew do sądu
Więcej w kolejnych artykułach serii:
- [Seria: Jak wygrać z ubezpieczycielem – lekcja 2: Prywatna opinia rzeczoznawcy]
- [Seria: Jak wygrać z ubezpieczycielem – lekcja 3: Pozew do sądu]
Praktyczne wskazówki – krok po kroku
✅ CO ROBIĆ po wjechaniu w dziurę:
- Zatrzymaj się bezpiecznie – włącz światła awaryjne
- Zrób dokumentację fotograficzną – dziura, brak oznakowania, uszkodzenia auta
- Zapisz dane – lokalizacja (GPS), godzina, warunki drogowe
- Zgłoś policji (opcjonalnie) – jeśli szkoda duża, pomoże w sprawie
- Zgłoś zarządcy drogi – tego samego dnia lub następnego
- Zgłoś ubezpieczycielowi OC zarządcy – w ciągu 7 dni
- Napraw auto – zachowaj faktury, wymienione części
- Monitoruj sprawę – nie daj się zbyć niskim odszkodowaniem
❌ CZEGO UNIKAĆ:
- Nie naprawiaj od razu bez wyceny – jeśli szkoda duża, ubezpieczyciel może chcieć obejrzeć auto
- Nie wyrzucaj uszkodzonych części – mogą być dowodem
- Nie akceptuj zaniżonego odszkodowania – masz prawo do pełnej kompensacji
- Nie czekaj – zgłoszenie powinno być niezwłoczne
FAQ – najczęstsze pytania
1. Czy mogę dostać odszkodowanie, jeśli jechałem za szybko?
Tak, ale odszkodowanie może być obniżone, jeśli Twoja prędkość przyczyniła się do rozmiaru szkody (art. 362 KC – przyczynienie się poszkodowanego).
2. Co jeśli wyrwa była oznakowana, ale źle (np. pachołek przewrócony)?
Zarządca nadal ponosi odpowiedzialność – oznakowanie musi być skuteczne, nie tylko formalne.
3. Ile mam czasu na zgłoszenie szkody?
Roszczenie przedawnia się po 3 latach od dnia zdarzenia (art. 442¹ KC), ale zgłoszenie powinno być niezwłoczne – najlepiej w ciągu 7 dni.
4. Czy muszę udowodnić, że zarządca wiedział o dziurze?
Nie. Wystarczy, że powinien wiedzieć – bo to jego obowiązek kontrolować drogi. W sprawie z Wrześni sąd uznał, że skoro były wcześniejsze zgłoszenia, zarządca powinien był naprawić lub zabezpieczyć wyrwę.
5. Co jeśli zarządca twierdzi, że dziura powstała nagle (np. po mrozie)?
To nie zwalnia go z odpowiedzialności. Obowiązek zarządcy to niezwłoczne usuwanie uszkodzeń – jeśli dziura powstała nagle, powinien ją szybko naprawić lub zabezpieczyć.
6. Czy mogę dochodzić odszkodowania, jeśli nie wiem, kto jest zarządcą drogi?
Tak. Możesz wysłać zgłoszenie do gminy/miasta – oni przekażą je właściwemu zarządcy.
7. Ile wynosi odszkodowanie za wjazd w dziurę?
Zależy od zakresu uszkodzeń. Typowe koszty:
- Wymiana amortyzatora: 500-1.500 zł
- Wymiana zwrotnicy: 800-2.000 zł
- Wymiana wahacza: 400-1.200 zł
- Naprawa felgi: 200-600 zł
- Wymiana opony: 300-800 zł Łącznie: 3.000-10.000 zł (średnio), w przypadkach ciężkich nawet 15.000-20.000 zł (jak w sprawie Nissana Juke).
8. Czy franszyza obniży moje odszkodowanie?
Nie, jeśli szkoda jest likwidowana z OC zarządcy drogi. Franszyza dotyczy Twojego ubezpieczenia AC, nie OC sprawcy. W sprawie z Wrześni WARTA próbowała zastosować franszyzę 1.000 zł, ale było to bezpodstawne.
Najważniejsze wnioski
- Zarządca drogi odpowiada za szkody wynikające z zaniedbań w utrzymaniu nawierzchni
- Podstawa prawna: art. 415 KC (odpowiedzialność za winę)
- Wina zarządcy: brak naprawy lub oznakowania uszkodzenia
- Dokumentacja jest kluczowa: zdjęcia, zgłoszenie, protokoły
- Nie zgadzaj się na zaniżone odszkodowanie – ubezpieczyciele często próbują obniżyć kwotę
Podsumowanie
Wjazd w dziurę w drodze to nie tylko stres i uszkodzony samochód – to przede wszystkim prawo do pełnego odszkodowania od zarządcy drogi (lub jego ubezpieczyciela). Sprawa z Sądu Rejonowego we Wrześni pokazuje, że sądy konsekwentnie stoją po stronie poszkodowanych, jeśli tylko udowodnisz zaniedbanie zarządcy.
Kluczowe kroki:
- Zrób dokumentację fotograficzną (dziura + brak oznakowania + uszkodzenia)
- Zgłoś szkodę zarządcy drogi i jego ubezpieczycielowi
- Nie akceptuj zaniżonego odszkodowania – zlecić opinię rzeczoznawcy
- W razie potrzeby – pozew do sądu
Z mojego doświadczenia jako radcy prawnego wynika, że większość takich spraw kończy się ugodą lub wyrokiem na korzyść poszkodowanego. Zarządcy dróg rzadko mają mocne argumenty, jeśli wyrwa była widoczna i niezabezpieczona.
W kolejnych artykułach z serii pokażę Ci:
- Jak walczyć z ubezpieczycielem, który każe naprawić auto w swoim warsztacie
- Jak zlecić prywatną opinię rzeczoznawcy
- Jak napisać skuteczny pozew do sądu
Zapraszam do kontaktu z naszą kancelarią – pomożemy Ci wywalczyć pełne odszkodowanie za szkodę wyrządzoną przez dziurę w drodze.
Disclaimer: Niniejszy artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Każda sprawa wymaga indywidualnej analizy.
Zapraszam do Kancelarii KOWALAK JĘDRZEJEWSKA KONRADY I PARTNERZY ADWOKACI I RADCOWIE PRAWNI:
Radca Prawny Bartosz Kowalak i Zespół Prawników
ul. Mickiewicza 18a/3, 60-834 Poznań
Tel.: +48 61 2224963
E-mail: kancelaria@prawnikpoznanski.pl
www: https://prawnikpoznanski.pl
Bartosz Kowalak – radca prawny, wspólnik w KOWALAK JĘDRZEJEWSKA KONRADY I PARTNERZY ADWOKACI I RADCOWIE PRAWNI. Od lat zajmuję się prawem odszkodowawczym z pasją. Więcej o mojej praktyce znajdziecie na www.prawnikpoznanski.pl oraz www.blogoodszkodowaniach.pl.
Masz pytanie lub chcesz podzielić się swoją historią? Zostaw komentarz lub napisz: kancelaria@prawnikpoznanski.pl
Źródła:
- Wyrok Sądu Rejonowego we Wrześni z dnia 22 kwietnia 2025 r., sygn. akt I C 355/23
- Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (art. 1, 2, 19, 20)
- Kodeks cywilny, art. 415, 822 § 4