Wprowadzenie

Dziura w drodze, uszkodzony samochód i ubezpieczyciel, który wypłaca niewiele ponad połowę rzeczywistych kosztów naprawy – brzmi znajomo? To codzienność tysięcy polskich kierowców, którzy padają ofiarą zaniedbań zarządców dróg i oszczędnościowej polityki towarzystw ubezpieczeniowych.

Dziś chcę opowiedzieć o sprawie, którą prowadziłem przed Sądem Rejonowym we Wrześni (sygn. akt I C 355/23) – sprawie, która zakończyła się pełnym sukcesem dla poszkodowanego. To historia o wyrwie w jezdni, której nikt nie zabezpieczył, i o ubezpieczycielu WARTA S.A., który wypłacił odszkodowanie niemal o połowę niższe niż rzeczywiste koszty naprawy.

Dlaczego ta sprawa jest ważna? Bo pokazuje, jak skutecznie można walczyć z zaniżonymi odszkodowaniami i jak sądy interpretują najnowsze uchwały Sądu Najwyższego w sprawach komunikacyjnych.

Niniejszy artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Spis treści

1. Fakty sprawy – wyrwa w drodze i uszkodzony Nissan Juke
2. Stanowisko ubezpieczyciela – 8.088 zł zamiast 16.137 zł
3. Co ustalił sąd? – analiza opinii biegłego
4. Kluczowe fragmenty uzasadnienia wyroku
5. Najnowsze uchwały Sądu Najwyższego – jak je stosować?
6. FAQ – najczęstsze pytania o odszkodowania za szkody drogowe

Fakty sprawy – wyrwa w drodze i uszkodzony Nissan Juke

Jak doszło do szkody?

W dniu 11 grudnia 2022 roku na ulicy Łozowej w Poznaniu doszło do zdarzenia, w wyniku którego uszkodzeniu uległ pojazd marki Nissan. Kierowca wjechał w wyrwę w nawierzchni drogi, za którą odpowiedzialny był ZDM Poznań jako zarządca drogi.

Co istotne – jak wynika z dokumentacji fotograficznej oraz protokołów – wyrwa miała znaczne rozmiary i nie została w żaden sposób oznaczona czy zabezpieczona. Co więcej, nie był to pierwszym tego typu przypadek na tej ulicy – zarządca drogi otrzymywał już wcześniej zgłoszenia podobnych szkód.

Przebieg likwidacji szkody

Szkoda została zgłoszona do Towarzystwa Ubezpieczeń i Reasekuracji „WARTA” S.A., które ubezpieczało odpowiedzialność cywilną ZDM Poznań.

Pierwsza decyzja WARTY (13 stycznia 2023 r.):

• Koszt naprawy: 2.688,23 zł brutto
• Franszyza redukcyjna: 1.000 zł
• Wypłacone odszkodowanie: 1.688,23 zł

Druga decyzja WARTY (31 stycznia 2023 r.):

• Podwyższono odszkodowanie do: 8.088,22 zł

Kalkulacja poszkodowanego:

• Rzeczywiste koszty naprawy: 16.136,97 zł brutto

Różnica wynosiła więc 8.048,75 zł – i właśnie tę kwotę dochodziliśmy w pozwie.

Stanowisko ubezpieczyciela – 8.088 zł zamiast 16.137 zł

Dlaczego WARTA zaniżyła odszkodowanie?

W swojej kalkulacji ubezpieczyciel zastosował:

• Stawkę za roboczogodzinę: 60 zł netto (zamiast rzeczywistych 110 zł na rynku poznańskim)
• Części zamienne jakości Q i PJ (zamiast oryginalnych części O)
• Rabaty i ulgi z programów współpracy WARTY z warsztatami

Innymi słowy – WARTA chciała, aby poszkodowany naprawił swój Nissana w wybranym przez ubezpieczyciela warsztacie, gorszymi częściami i po zaniżonych stawkach.

Stanowisko pozwanego w procesie

W odpowiedzi na pozew WARTA wniosła o oddalenie powództwa w całości, argumentując, że:

„możliwym było przywrócenie pojazdu należącego do poszkodowanego do stanu sprzed zdarzenia przy zastosowaniu stawek oraz warunków oferowanych przez pozwanego.”

⚠️ Z praktyki kancelarii: To standardowa taktyka ubezpieczycieli – proponują naprawę w swoich warsztatach, z gorszymi częściami i po stawkach oderwanych od realiów rynkowych. Poszkodowani tracą prawo wyboru warsztatu i muszą zadowolić się naprawą, która często nie przywraca pojazdu do stanu sprzed szkody.

Co ustalił sąd? – analiza opinii biegłego

Sąd zlecił sporządzenie opinii biegłemu sądowemu rzeczoznawcy samochodowemu. Biegły przedstawił trzy warianty naprawy pojazdu:

Wariant 1 (przyjęty przez sąd):

• Stawka za roboczogodzinę: 110 zł netto (dolny zakres stawek w warsztatach nieautoryzowanych w Poznaniu)
• Części: oryginalne jakości O
• Koszt naprawy: 15.600,34 zł netto (19.188,42 zł brutto)

Wariant 2:

• Części zamienne jakości Q
• Koszt naprawy: 14.910,95 zł netto (18.340,47 zł brutto)

Wariant 3:

• Części zamienne + rabaty
• Koszt naprawy: 14.505,95 zł netto (17.842,32 zł brutto)

Kluczowe ustalenia biegłego:

1. Przed szkodą pojazd był w dobrym stanie – zamontowane były części oryginalne, brak uszkodzeń w obszarze objętym szkodą.
2. Kalkulacja WARTY nie gwarantuje pełnej naprawy: „Analiza kalkulacji wykonanej przez stronę pozwaną nie pozwala określić, czy wykonanie naprawy zgodnie z tym dokumentem i przy zachowaniu technologii producenta pozwoliłoby przywrócić samochód do stanu sprzed szkody.”
3. Technologia producenta wymaga części oryginalnych: „Technologia naprawy producenta pojazdu przewiduje naprawę tylko na częściach oryginalnych, sygnowanych logo producenta pojazdu. Ewentualne zastosowanie innych części (zamienników różnej jakości) powoduje, że naprawa jest wykonana przy użyciu części, co do których jakości nie gwarantuje producent samochodu.”
4. Brak uszkodzeń eksploatacyjnych: „Poza powierzchowną korozją zewnętrznych elementów tulei metalowo-gumowej, brak jest widocznych uszkodzeń eksploatacyjnych. Powierzchowna korozja nie wyklucza ich z dalszej eksploatacji i nie powoduje ich nieprawidłowego działania.”

Kluczowe fragmenty uzasadnienia wyroku

Sąd Rejonowy we Wrześni uwzględnił powództwo w całości i zasądził 8.048,75 zł wraz z odsetkami. Poniżej przytaczam najważniejsze fragmenty uzasadnienia.

1. Odpowiedzialność zarządcy drogi

Sąd jednoznacznie stwierdził, że Miasto Poznań jako zarządca drogi zaniedbało swoje obowiązki:

„Wyrwa ta pomimo znacznych rozmiarów, nie została w żaden sposób oznaczona, czy też zabezpieczona. Co więcej Miasto Poznań oraz działający w jego imieniu ZDM Poznań jako zarządca drogi zobowiązany jest do niezwłocznego usuwania wszelkich uszkodzeń nawierzchni, które mogą doprowadzić do uszkodzenia pojazdów poruszających się drogami znajdującymi się w jego zarządzie.”

„Tym samym w ocenie sądu Miasto Poznań jako zarządca ul. Łozowej nie realizował ciążących na nim obowiązków prawidłowego utrzymania stanu dróg, a tym samym można mu przypisać odpowiedzialność za powstałą w niniejszej sprawie szkodę. Wszakże za minimalną staranność ze strony zarządcy drogi uznać należało przynajmniej zabezpieczenie wyrwy w nawierzchni poprzez jej oznaczenie pionowe.„

2. Prawo do pełnego odszkodowania – części oryginalne

Sąd wyraźnie podkreślił prawo poszkodowanego do naprawy z użyciem części oryginalnych:

„Poszkodowanemu przysługuje pełne prawo do odszkodowania ustalonego według cen części oryginalnych pochodzących bezpośrednio od producenta pojazdu, bez względu na wiek pojazdu, jego stan eksploatacji i fakt, że na rynku lokalnym dostępne są części alternatywne.„

„Naprawa pojazdu powinna zostać przeprowadzona zgodnie z technologią przewidzianą przez jego producenta, w sposób gwarantujący bezpieczeństwo późniejszej eksploatacji i skuteczność wykonanych operacji.”

3. Odrzucenie argumentacji o częściach zamiennych

Sąd stanowczo odrzucił próby narzucania poszkodowanemu gorszych części:

„Różnice pomiędzy grupą części oryginalnych i nieoryginalnych prowadzą do powstania problemu, czy części zamienne, alternatywne, wstawione w miejsce części oryginalnych są w stanie przywrócić uszkodzony pojazd do stanu poprzedniego pod każdym istotnym względem – jakości części składowych, stanu technicznego, zdolności użytkowej, trwałości, bezpieczeństwa pojazdu, estetyki czy wartości handlowej pojazdu jako rzeczy złożonej.„

„Poszkodowany nie ma najmniejszej nawet możliwości zweryfikowania, czy czas przewidywanej eksploatacji części nieoryginalnej jest tożsamy z czasem eksploatacji części oryginalnej i czy zastosowanie części zamiennych będzie wiązało się z dodatkowymi opłatami serwisowymi w późniejszym okresie.”

4. Zakaz narzucania warsztatu

Sąd wyraźnie wskazał na naruszenie praw poszkodowanego przez WARTĘ:

„Narzucanie poszkodowanemu warsztatu, w którym musi naprawić pojazd, jest naruszeniem jego uprawnienia do samodzielnego decydowania o sposobie naprawienia szkody, nadto w ocenie sądu metoda przyjmowana przez TUiR „WARTA” S.A. stanowi ewidentną taktykę procesową przyjmowaną w toczących się postępowaniach mającą na celu maksymalne obniżanie wypłacanych poszkodowanym kwot.„

„Odszkodowanie za szkodę winno bowiem pokryć obiektywne koszty jakie poniósłby poszkodowany, gdyby zdecydował się ją usunąć, nie natomiast faktycznie zmuszać poszkodowanego do oddania swojego pojazdu do konkretnego zakładu naprawczego, którego poszkodowany nie zna, nie ufa danym mechanikom.„

5. Rabaty i ulgi – stanowcze NIE

Sąd odwołał się do rekomendacji Komisji Nadzoru Finansowego i uchwały SN:

„Wskazać również należy, iż zgodnie z najnowszymi rekomendacjami Komisji Nadzoru Finansowego zakazane jest stosowanie przez ubezpieczalnie w kalkulacji wyceny rabatów i ulg. Tym samym sąd nie podzielił opinii pozwanego o słuszności stosowania przez niego w procesie kalkulacji szkody przedmiotowych rabatów i ulg.”

Sąd zacytował uchwałę SN III CZP 119/22:

„W formule 'niezbędnych i ekonomicznie uzasadnionych kosztów naprawy’ nie mieści się jakikolwiek automatyzm, a w szczególności jednoznaczne i odgórne przesądzenie, że odszkodowanie może być każdorazowo obniżone o rabaty oraz ulgi na części i materiały służące do naprawy pojazdu.”

6. Stawka za roboczogodzinę

Sąd przyjął stawkę 110 zł netto, odrzucając sztucznie zaniżoną stawkę WARTY:

„Przyznanie poszkodowanemu odszkodowania w wysokości odpowiadającej stawkom na rynku lokalnym według miejsca zamieszkania poszkodowanego, które nie prowadzą do zwiększenia wartości pojazdu po jego naprawie jest w pełni uzasadnione.”

„Jeżeli nie kwestionuje się uprawnienia do wyboru przez poszkodowanego warsztatu samochodowego mającego dokonać naprawy, miarodajne w tym zakresie powinny być ceny stosowane właśnie przez ten warsztat naprawczy w związku z naprawą indywidualnie oznaczonego pojazdu mechanicznego.”

Najnowsze uchwały Sądu Najwyższego – jak je stosować?

Uchwała SN z 8 maja 2024 r. (III CZP 142/22)

Co mówi uchwała:

• Jeżeli poszkodowany poniósł już koszty naprawy lub zobowiązał się do ich poniesienia, odszkodowanie powinno odpowiadać tym kosztom (chyba że są oczywiście nieuzasadnione).
• Wysokość odszkodowania nie zależy od ulg i rabatów możliwych do uzyskania od podmiotów współpracujących z ubezpieczycielem.
• Jeżeli poszkodowany nie poniósł jeszcze kosztów, odszkodowanie powinno odpowiadać przeciętnym kosztom na rynku lokalnym, z uwzględnieniem ulg i rabatów – chyba że sprzeciwia się temu uzasadniony interes poszkodowanego.

Uchwała SN z 11 września 2024 r. (III CZP 65/23)

Co mówi uchwała:

• Jeżeli naprawa stała się niemożliwa (np. pojazd został sprzedany lub naprawiony), nie jest uzasadnione ustalenie odszkodowania jako równowartości hipotetycznych kosztów naprawy.

Jak Sąd we Wrześni zastosował te uchwały?

Sąd wyjaśnił, że aby ograniczyć odszkodowanie do faktycznie poniesionych kosztów, ubezpieczyciel musiałby udowodnić, że naprawa w pełni przywróciła stan sprzed szkody:

„Aby móc ograniczyć zasądzone roszczenie do kwoty faktycznie poniesionej przez poszkodowanego na naprawę auta należałoby przeprowadzić postępowanie dowodowe, które wykazałoby w sposób nie budzący wątpliwości, że dokonana naprawa spełnia wymogi ustawowe naprawienia szkody czyli w pełni przywraca stan przed dnia szkody.„

„To pozwany musiałby wykazać, że dokonana przez poszkodowanego naprawa (…) przywróciła w pełni wartość samochodu sprzed szkody. Z doświadczenia życiowego wynika, iż niewielka część kierowców naprawiając pojazdy z własnych środków korzysta z autoryzowanych zakładów naprawczych oraz decyduje się na nowe oryginalne części.”

„W niniejszej sprawie pozwany nie sformułował żadnego wniosku dowodowego którym byłby w stanie udowodnić, że nawet jeżeli pozwany dokonał naprawy, to w pełni przywrócił stan poprzedni uszkodzonego pojazdu.„

Kluczowy wniosek: Ciężar dowodu spoczywa na ubezpieczycielu, nie na poszkodowanym.

Interpretacja Sądu:

„W ocenie sądu inna interpretacja wskazanych uchwał Sądu Najwyższego byłaby sprzeczna z brzmieniem art. 363 kc i nie pozwalałaby na uzyskanie przez poszkodowanych pełnego wyrównania doznanej szkody.„

Praktyczne wskazówki

Jeśli ubezpieczyciel zaniża odszkodowanie:

1. Zlecaj prywatną opinię rzeczoznawcy – z częściami oryginalnymi i stawkami rynkowymi.
2. Nie zgadzaj się na warsztat ubezpieczyciela – masz prawo wyboru.
3. Nie akceptuj rabatów i ulg – to sztuczne obniżenie odszkodowania.
4. Dokumentuj stan pojazdu przed szkodą – zdjęcia, serwis, faktury za naprawy.
5. Wnieś pozew – sądy stoją po stronie poszkodowanych.

Jeśli uszkodzenie wynika z zaniedbania zarządcy drogi:

1. Zgłoś szkodę zarządcy drogi (gmina, powiat, województwo, GDDKiA).
2. Zrób dokumentację fotograficzną – wyrwa, jej rozmiary, brak oznakowania.
3. Uzyskaj dane z ZDM – protokoły, zgłoszenia innych szkód.
4. Zgłoś szkodę ubezpieczycielowi zarządcy – odpowiedzialność OC.

FAQ – najczęstsze pytania

1. Czy mogę naprawić auto gorszymi częściami i dostać odszkodowanie za oryginalne?
Tak, odszkodowanie należy Ci się za pełne przywrócenie pojazdu do stanu sprzed szkody, niezależnie od tego, czy faktycznie naprawisz auto i jakie części użyjesz.

2. Czy ubezpieczyciel może narzucić mi warsztat?
Nie. Masz pełne prawo wyboru warsztatu. Narzucanie warsztatu to naruszenie Twoich praw.

3. Czy mogę żądać części oryginalnych, nawet jeśli auto ma kilka lat?
Tak. Wiek pojazdu nie ma znaczenia – przysługuje Ci odszkodowanie za części oryginalne.

4. Co z rabatami i ulgami od ubezpieczyciela?
Rabaty i ulgi nie powinny obniżać Twojego odszkodowania, jeśli nie są faktycznie dostępne na rynku lokalnym lub sprzeciwia się temu Twój uzasadniony interes.

5. Ile wynosi odpowiednia stawka za roboczogodzinę?
Zależy od rynku lokalnego. W Poznaniu to około 110-130 zł netto w warsztatach nieautoryzowanych, 150-200 zł w autoryzowanych.

6. Czy warto walczyć z ubezpieczycielem w sądzie?
Zdecydowanie tak. Orzecznictwo jest korzystne dla poszkodowanych, a koszty procesu ponosi przegrywający ubezpieczyciel.

Najważniejsze wnioski

• Zarządca drogi odpowiada za szkody wynikające z zaniedbań w utrzymaniu dróg.
• Poszkodowany ma prawo do odszkodowania za części oryginalne i stawki rynkowe.
• Ubezpieczyciel nie może narzucać warsztatu ani obniżać odszkodowania o rabaty.
• Ciężar dowodu, że naprawa była nieuzasadniona, spoczywa na ubezpieczycielu.
• Najnowsze uchwały SN nie zmieniają zasady pełnego odszkodowania.

Podsumowanie

Sprawa przed Sądem Rejonowym we Wrześni to kolejny przykład na to, że warto walczyć z zaniżonymi odszkodowaniami. Ubezpieczyciel WARTA S.A. wypłacił tylko 8.088 zł zamiast należnych 16.137 zł – a to niemal połowa rzeczywistych kosztów naprawy.

Sąd stanowczo odrzucił taktykę ubezpieczyciela, polegającą na narzucaniu warsztatu, gorszych części i rabatów. Wyrok potwierdza, że:

• Poszkodowany ma prawo do pełnego odszkodowania – części oryginalne, stawki rynkowe.
• Najnowsze uchwały SN nie zmieniają zasady pełnej kompensacji – jeśli ubezpieczyciel chce obniżyć odszkodowanie, musi to udowodnić.
• Narzucanie warsztatu to naruszenie praw poszkodowanego – każdy ma prawo wyboru.

Z mojego doświadczenia jako radcy prawnego wynika, że takie sprawy warto prowadzić – sądy konsekwentnie stoją po stronie poszkodowanych, a ubezpieczyciele muszą ponosić koszty procesu.

Zapraszam do kontaktu z naszą kancelarią – pomożemy Ci wywalczyć sprawiedliwe odszkodowanie.

---

Disclaimer: Niniejszy artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Każda sprawa wymaga indywidualnej analizy.

Zapraszam do Kancelarii KOWALAK JĘDRZEJEWSKA KONRADY I PARTNERZY ADWOKACI I RADCOWIE PRAWNI:
Radca Prawny Bartosz Kowalak i Zespół Prawników
ul. Mickiewicza 18a/3, 60-834 Poznań
Tel.: +48 61 2224963
E-mail: kancelaria@prawnikpoznanski.pl

www: https://prawnikpoznanski.pl

---

Bartosz Kowalak – radca prawny, wspólnik w KOWALAK JĘDRZEJEWSKA KONRADY I PARTNERZY ADWOKACI I RADCOWIE PRAWNI. Od lat zajmuję się prawem odszkodowawczym z pasją. Więcej o mojej praktyce znajdziecie na www.prawnikpoznanski.pl oraz www.blogoodszkodowaniach.pl.

Masz pytanie lub chcesz podzielić się swoją historią? Zostaw komentarz lub napisz: kancelaria@prawnikpoznanski.pl

---

Źródła:

• Wyrok Sądu Rejonowego we Wrześni z dnia 22 kwietnia 2025 r., sygn. akt I C 355/23
• Kodeks cywilny, art. 361, 363, 415, 822
• Uchwała SN z 8 maja 2024 r., III CZP 142/22
• Uchwała SN z 11 września 2024 r., III CZP 65/23
• Uchwała SN z 12 kwietnia 2012 r., III CZP 80/11
• Uchwała SN z 13 czerwca 2003 r., III CZP 32/03