Naruszenie czynności narządu ciała na czas poniżej lub powyżej 7 dni – to brzmi jak suchy paragraf, prawda? A jednak ta granica 7 dni może zadecydować o tym, czy poszkodowany będzie mógł dochodzić odszkodowania przez 3 lata, czy przez 20 lat. W praktyce kancelarii widzimy, jak często ta różnica ma kluczowe znaczenie dla losów sprawy odszkodowawczej.

Spis treści

1. Sprawa z Torunia – kontrowersyjne orzeczenie
2. Przestępstwo czy wykroczenie? Różnica, która zmienia wszystko
3. Przedawnienie roszczeń – 3 lata vs 20 lat
4. Uraz biczowy w praktyce – dlaczego to nie jest „drobna” sprawa
5. Co możesz zrobić jako poszkodowany?
6. Najważniejsze wnioski

Sprawa z Torunia – gdy opinia biegłego budzi wątpliwości

Przed Sądem Rejonowym w Toruniu w dniu 11 września 2017 roku zapadło orzeczenie, które warto przeanalizować. W dniu 12 maja 2016 roku na skrzyżowaniu doszło do kolizji drogowej. Sprawca nie zastosował się do znaku B-20 „stop” i wymuszając pierwszeństwo spowodował wypadek. Pokrzywdzona, będąca w 7 tygodniu ciąży, chcąc uniknąć zderzenia zjechała do rowu.

Skutek? Siedem dni w szpitalu z rozpoznaniem: uraz kręgosłupa w mechanizmie „bicza”, stan po wypadku komunikacyjnym. Biegły lekarz stwierdził jednak, że doznane urazy skutkowały naruszeniem czynności narządu ciała na czas poniżej 7 dni. Konsekwencja? Czyn zakwalifikowano jako wykroczenie, nie przestępstwo.

Z doświadczenia kancelarii wynika, że taka ocena urazu biczowego jest niezwykle rzadka i budzi poważne wątpliwości. Skutki tego typu urazów zazwyczaj trwają znacznie dłużej niż 7 dni.

Przestępstwo czy wykroczenie? Granica 7 dni

Jeśli naruszenie czynności narządu ciała trwa krócej niż 7 dni, mamy do czynienia z wykroczeniem. Sprawca ponosi odpowiedzialność administracyjnoprawną, sprawa trafia do sądu grodzkiego.

Przestępstwo – art. 157 § 1 KK

Gdy naruszenie czynności narządu ciała trwa dłużej niż 7 dni, czyn jest przestępstwem. Sprawca odpowiada przed sądem karnym, a konsekwencje są znacznie poważniejsze.

Kto o tym decyduje? Biegły lekarz sądowy, który ocenia dokumentację medyczną i stan zdrowia pokrzywdzonego. I to właśnie tutaj pojawia się problem – różni biegli mogą mieć różne zdanie na temat tego samego urazu.

Przedawnienie roszczeń – dlaczego te 7 dni jest ważne

Tutaj dochodzimy do sedna sprawy. Kwalifikacja karna ma bezpośredni wpływ na przedawnienie roszczeń cywilnych o odszkodowanie i zadośćuczynienie.

Wykroczenie → 3 lata przedawnienia

Zgodnie z art. 442¹ § 1 KC, roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym ulega przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia.

Przestępstwo → 20 lat przedawnienia

Ale uwaga – art. 442¹ § 2 KC stanowi, że jeśli szkoda wynika z przestępstwa, roszczenie przedawnia się z upływem 20 lat od dnia popełnienia przestępstwa.

Co to oznacza w praktyce?
W sprawie toruńskiej pokrzywdzona miała zaledwie 3 lata na dochodzenie odszkodowania. Gdyby czyn zakwalifikowano jako przestępstwo, miałaby 20 lat. To kolosalna różnica, szczególnie przy urazach, których skutki ujawniają się z czasem.

Uraz biczowy – dlaczego rzadko kończy się w 7 dni

Uraz biczowy (tzw. „whiplash”, „smagnięcie biczem”) to kontuzja kręgosłupa szyjnego powstała w wyniku nagłego ruchu głowy do przodu i do tyłu. Najczęściej występuje przy zderzeniach tylnych lub gwałtownym hamowaniu.

Typowe objawy urazu biczowego:

• Ból i sztywność karku (pojawia się często z opóźnieniem)
• Bóle głowy
• Zawroty głowy
• Zaburzenia koncentracji i pamięci
• Mrowienie w rękach
• Problemy ze snem

Kluczowa kwestia: Objawy urazu biczowego często nasilają się po kilku dniach lub nawet tygodniach od wypadku. W praktyce kancelarii reprezentujemy klientów, u których skutki urazu biczowego utrzymują się miesiącami, a nawet latami.

Dlatego opinia biegłego z Torunia, że uraz ten spowodował naruszenie czynności narządu ciała poniżej 7 dni, budzi poważne wątpliwości.

Co możesz zrobić jako poszkodowany?

1. Nie lekceważ objawów

Jeśli po wypadku czujesz ból karku, głowy, masz zawroty głowy – natychmiast zgłoś się do lekarza. Nie czekaj, aż „samo przejdzie”. Dokumentacja medyczna to Twój podstawowy dowód.

2. Regularnie dokumentuj leczenie

Każda wizyta u lekarza, każde badanie, każdy zabieg rehabilitacyjny – wszystko to ma znaczenie dla sprawy. Im bardziej kompleksowa dokumentacja, tym trudniej będzie biegłemu stwierdzić, że uraz był „krótkotrwały”.

3. Monitoruj terminy przedawnienia

Jeśli sprawca został skazany za wykroczenie, masz 3 lata na zgłoszenie roszczenia. Jeśli za przestępstwo – 20 lat. Ale uwaga: bieg terminu 3-letniego może rozpocząć się już od momentu, gdy dowiedziałeś się o szkodzie i sprawcy.

4. Kwestionuj opinię biegłego, jeśli jest wątpliwa

W postępowaniu karnym trudno jest kwestionować opinię biegłego, ale w sprawie cywilnej o odszkodowanie możesz złożyć wniosek o opinię innego biegłego lub o opinię uzupełniającą. Jeśli uważasz, że skutki wypadku były poważniejsze niż stwierdził biegły w sprawie karnej – działaj.

5. Szybko skontaktuj się z prawnikiem

Im szybciej zasięgniesz porady prawnej, tym lepiej. W praktyce kancelarii widzimy, jak wiele osób traci prawo do odszkodowania tylko dlatego, że nie wiedziały o krótkim terminie przedawnienia.

Czy wiesz, że…

…uraz biczowy jest jednym z najczęstszych urazów w wypadkach komunikacyjnych, a jednocześnie jednym z najtrudniejszych do udowodnienia? Objawy mogą być „niewidoczne” na standardowych badaniach obrazowych (RTG), a pojawiają się z opóźnieniem. Dlatego tak ważne jest kompleksowe badanie przez neurologa i systematyczna rehabilitacja.

…różnica między wykroczeniem a przestępstwem to nie tylko kwestia odpowiedzialności karnej sprawcy, ale przede wszystkim Twojego czasu na dochodzenie odszkodowania? Te 17 lat różnicy (3 lata vs 20 lat) to ogromna szansa na pełną rekompensatę.

Najważniejsze wnioski

✓ Uraz biczowy to poważna kontuzja, której skutki rzadko kończą się w 7 dni. Jeśli biegły stwierdza inaczej – masz prawo to kwestionować.

✓ Kwalifikacja karna ma bezpośredni wpływ na przedawnienie roszczeń cywilnych: wykroczenie = 3 lata, przestępstwo = 20 lat.

✓ Dokumentuj wszystko: każdą wizytę u lekarza, każde badanie, każdy objaw. To Twój dowód w sprawie o odszkodowanie.

✓ Nie czekaj z wizytą u prawnika. Im szybciej zaczniesz działać, tym większe masz szansę na pełne odszkodowanie.

Podsumowanie

Sprawa toruńska to doskonały przykład tego, jak krucha może być granica między wykroczeniem a przestępstwem – i jak wielkie konsekwencje dla poszkodowanego może mieć opinia biegłego. Siedem dni w szpitalu z urazem biczowym kręgosłupa, a biegły stwierdza naruszenie czynności narządu ciała poniżej 7 dni? W praktyce kancelarii takie sytuacje są rzadkością, ale jeśli się zdarzają – mogą pozbawić poszkodowanego prawa do pełnego odszkodowania.

Dlatego tak ważne jest, by czuwać nad prawidłową oceną urazu – zarówno w postępowaniu karnym, jak i cywilnym. I pamiętać o terminach przedawnienia. Bo różnica między 3 a 20 latami to nie abstrakcja – to realna szansa na odzyskanie sprawiedliwości i godnego odszkodowania.

---

Disclaimer: Niniejszy artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Każda sprawa odszkodowawcza jest indywidualna, dlatego zachęcam do konsultacji z prawnikiem specjalizującym się w sprawach odszkodowawczych.

Bartosz Kowalak – radca prawny, wspólnik w KOWALAK JĘDRZEJEWSKA KONRADY I PARTNERZY ADWOKACI I RADCOWIE PRAWNI. Od lat zajmuję się prawem odszkodowawczym z pasją. Więcej o mojej praktyce znajdziecie na www.prawnikpoznanski.pl oraz na blogu www.blogoodszkodowaniach.pl.

Masz pytanie lub chcesz podzielić się swoją historią? Zostaw komentarz lub napisz: bartosz.kowalak@prawnikpoznanski.pl